Cari & finans Sözlük

Ekstre nedir?

Ekstre, bir hesabın belirli bir dönemdeki hareketlerinin tarih, açıklama ve tutarlarıyla listelendiği dökümdür. Ön muhasebede en sık cari ekstre (müşteri/tedarikçi) ve banka ekstresi kullanılır; ikisi de bakiye, mutabakat ve nakit planının temelidir.

Kredi kartı gerekmez. Deneme sonrası ücretli abonelik gerekir.

Ekstre ne demektir?

Ekstre (hesap ekstresi), seçilen tarih aralığında bir hesaba işlenen tüm hareketlerin kronolojik özetidir. Tipik bir ekstre satırında tarih, belge/açıklama, borç veya alacak tutarı ve çoğu zaman o satır sonrası bakiye yer alır.

Ekstre, seçilen dönemde hesaba işlenen hareketleri satır satır gösterir ve kapanış bakiyesinin kaynağını açıklar. Özet bakiye yeterli değildir; bakiyeyi oluşturan fatura, tahsilat, ödeme veya banka hareketi ekstreden okunur.

Cari ekstre nedir?

Cari ekstre, bir müşteri veya tedarikçi carisine ait fatura, tahsilat, ödeme, mahsup ve düzeltme kayıtlarının listesidir. Müşteri carisinde satış faturaları genellikle bakiyeyi alacak yönünde büyütür; tahsilatlar bakiyeyi düşürür. Tedarikçi carisinde alış ve ödemeler ters yönde işler.

Cari ekstrenin pratik kullanımı üç yerde yoğunlaşır: açık faturaları görmek, kısmi tahsilatları eşlemek ve dönem sonunda karşı tarafa mutabakat göndermek. Mutabakat talebine ekstre eklenmezse karşı taraf çoğu zaman bakiyeyi doğrulayamaz; bu yüzden ekstre, mutabakatın belgesidir.

Banka ekstresi nedir?

Banka ekstresi, bankanın hesap hareketlerini (havale, EFT, FAST, POS, otomatik ödeme, komisyon vb.) gösterdiği listedir. Ön muhasebede banka ekstresi, kayıtlı kasa–banka hareketleriyle karşılaştırılarak ay sonu doğrulaması yapılır.

Cari ekstre taraflar arasındaki açık hesabı; banka ekstresi hesaba giren ve çıkan tutarları gösterir. İkisi aynı belge değildir: tahsilat kaydı caride görünüp bankaya geç işlenebilir veya banka hareketi cariye bağlanmamış kalabilir.

Ekstre nasıl okunur?

Önce dönem ve tarafı netleştirin: hangi cari veya banka hesabı, hangi başlangıç–bitiş tarihi. Sonra açılış bakiyesi ile kapanış bakiyesini kontrol edin; aradaki satırlar bu farkı açıklamalıdır.

Kontrolde açık faturalar, tahsilat mahsupları, tekrarlayan veya açıklamasız satırlar ve vadesi geçmiş tutarlar incelenir. Bu kontrol, ay sonu kapanışında farkların erken görülmesini sağlar.

Ekstre ile muavin aynı mı?

Pratikte çoğu işletme aynı dökümü kullanır. Muavin, muhasebe dilinde bir hesabın detay hareket listesidir; ekstre ise iş ve bankacılık dilinde daha yaygındır. Cari muavin ile cari ekstre aynı dökümü anlatır; banka ekstresi ise bankanın ürettiği hareket listesidir.

Fark çoğu zaman terim tercihinden kaynaklanır. Asıl olan, hareketlerin eksiksiz, doğru caride ve doğru tarihle kayda geçmiş olmasıdır.

Ekstre mutabakatta neden kritik?

Cari mutabakat, iki tarafın bakiyeyi karşılaştırmasıdır. Yalnızca bakiye tutarını iletmek yeterli değildir; karşı tarafın kontrol edebilmesi için dönem hareketlerini gösteren ekstre gerekir.

Mutabakat paketinde dönem, bakiye, borç/alacak yönü, ekstre ve beklenen cevap tarihi birlikte yer alır. Ekstre eklenmeyen taleplerde karşı taraf farkın kaynağını kontrol edemez; yanıt gecikebilir.

Ön muhasebede ekstre nasıl tutulur?

Sağlıklı ekstre, düzenli kayıttan doğar: fatura kesildiği gün carisine işlenir, tahsilat ve ödemeler ilgili faturaya bağlanır, banka hareketleri açıklamayla kayda geçer. Kayıt gecikirse ekstre de gecikir; mutabakat ve nakit planı bozulur.

Defteran’da cari kartından hareketleri ekstre gibi izleyebilir, dönem seçerek bakiyeyi yön bilgisiyle görebilir ve online mutabakat ile ekstreyi karşı tarafa iletebilirsiniz. Banka ve kasa hareketlerini aynı panelde tutmak, banka ekstresi ile kayıtların karşılaştırılmasını kolaylaştırır. Defteran resmi beyanname veya banka ekstresi üretmez; ön muhasebe kaydı ve cari takibi için kullanılır.

SSS

Sık sorulan sorular

Cari ekstre müşteri veya tedarikçiyle olan fatura, tahsilat ve ödeme hareketleridir. Banka ekstresi ise banka hesabına giren–çıkan tutarları gösterir. Biri ticari ilişkiyi, diğeri nakit hesabını anlatır; ikisi birlikte doğrulanır.

Şimdi uygulayın

Ekstreyle bakiyeyi paylaşın

Dönem hareketlerini görün, mutabakata ekleyin. 7 günde ilk carinizi açın.

Deneme sonrası kullanım için ücretli abonelik gerekir.

Ön muhasebeyi 7 gün denemeyi başlatın

Kredi kartı gerekmez. Kurulum kısa sürer; ilk e-Faturanızı aynı gün kesebilirsiniz.